مطلق در ذهن ایرانی

اردیبهشت ۱۶, ۱۳۹۷ 0 دیدگاه

اواخر دی‌ماه سال گذشته بود که در یک روز بارانی و دلچسب بعد از قدم‌زدن در خیابان دوست‌داشتنی کریمخان زند و نوشیدن قهوه، سری به کتاب‌فروشی نشر هنوز زدم. من تقریباً ماهی یکبار به این کتاب‌فروشی سر می‌زنم. فضای به‌شدت دلچسب و گرمی دارد که می‌توانم ساعت‌ها روی یکی از کاناپه‌های آن بنشینم و کتاب‌ها را ورق بزنم. طبق رسم همیشگی، کتاب‌های نزدیک درب ورودی را ورقی زدم و بعد از آن به سمت کتاب‌های روانشناسی رفتم. در بین کتاب‌ها، عنوان کتابی کم‌حجم و کوچک، توجهم را جلب کرد: «مطلق در ذهن ایرانی». کتاب را برداشتم و ورق زدم و رسیدم به بخش اول؛ «هیتلر، آرزوی ناکام من». تعجب کردم که هیتلر چه ارتباطی با ذهن ایرانی می‌تواند داشته باشد. حالا که این متن را می‌نویسم، ۵ بار این بخشِ ۷ صفحه‌ای را خوانده‌ام و متوجه شده‌ام که ما، هم درون خودمان هیتلر داریم و هم هیتلر پرور هستیم.

با خواندن ۷ صفحه از کتاب متوجه شدم که نگاه و تحلیل‌های دکتر آذردخت مفیدی بسیار دقیق و علمی است و به‌درستی وضعیت این روزگار ما را ترسیم می‌کند. دوست داشتم بیشتر در مورد این کتاب بنویسم، اما آن‌قدر قلم ایشان شیرین و رسا است که ترجیح دادم بخش‌هایی از کتاب را در اینجا بیاورم. این کتاب تحلیلی بسیار دقیق و ریشه‌ای از ایران و ایرانی ترسیم می‌کند و باور من را به این امر که روان‌کاوی و روانشناسی می‌تواند وضعیت ما را در ساحت فردی و اجتماعی بهبود دهد، دگرباره تقویت می‌کند.

بخش‌هایی از بخش اول کتاب با عنوان «هیتلر، آرزوی ناکام من»:

«آیا می‌توانیم تفاوتی میان قدرت و قلدری قائل شویم؟؛ قدرت تولید مهربانی و همدلی (Empathy) می‌کند، بر عکس قلدری تولید سادیسم و بهره‌برداری و سوء‌استفاده از فرد مقابل می‌نماید».

«بسیاری از ایرانی‌ها باور دارند که همیشه حق با آن‌هاست. در هیچ موردی مسئول و مقصر نیستند، چه رسد به آن‌که دچار احساس گناه شوند».

«ایرانیان همیشه علت وقایعی را که بر آن‌ها می‌گذرد، بیرون از خود جستجو می‌کنند. از استعمار گرفته تا بچه همسایه».

«در فرهنگ ایرانی، روابط سلطه و زیرسلطه حاکم است؛ بدین معنا که روابط مساوی از بین می‌رود. ایرانیان یا سلطه‌گرند یا زیرسلطه. این نوع روابط است که فرهنگ پاچه‌خواری و نوچه‌پروری را در این مملکت به‌وجود آورده است».

پیشنهاد می‌کنم این کتاب کوچک و کم‌حجم را مطالعه کنید و حتماً به دیگران هم معرفی کنید (بهتر است هدیه بدهید!) تا به گفته‌ی دکتر آذردخت مفیدی بتوانیم با درک واقع‌بینانه‌تری از هستی خویش، عزت‌نفس و غرور خود را به‌دست آوریم. یادمان باشد که می‌توانیم برای بهبود اوضاع، به هم کمک کنیم و منتظر معجزه و دست‌کاری دولت نباشیم.

0 دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *